GIDA KATKI MADDELERİ

Gıda Katkı Maddelerinin Tanımı ve Kullanım Amaçları
Türk Gıda Kodeksi tebliğleri gıda katkı maddelerini şöyle tanımlamaktadır: “Tek başına gıda olarak tüketilmeyen veya gıdanın karakteristik bileşeni olarak kullanılmayan, tek başına besleyici değeri olan veya olmayan, teknolojik bir amaç doğrultusunda üretim, işleme, hazırlama, ambalajlama, taşıma veya depolama aşamalarında gıdaya ilave edilmesi sonucu, kendisi ya da yan ürünleri, doğrudan yada dolaylı olarak o gıdanın bileşeni olan maddeler.”

Günümüzde tüketiciye sunulan gıdaların içeriğinde pek çok kimyasal madde bulunmaktadır. Bu kimyasalların çoğu gıdanın doğal bileşenleri olup proteinler, karbonhidratlar, yağlar, vitaminler ve mineraller olarak sınıflandırılmaktadır. Bu doğal bileşenlerin yanı sıra gıdaya işlenme sırasında istenilerek katılan veya istenmediği halde bulaşan bazı maddeler de bulunmaktadır.


Gıdalara eklenen katkı maddelerinin kolay sınıflandırılması ve isimlendirilmesi için “E kodları” kullanılır. Bu sistem ilk olarak 1962 yılında Avrupa ülkelerince kabul edilmiştir.

Gıdalara Katkı Neden Eklenir?

Gıda katkı maddelerinin kullanım amacını aşağıdaki gibi sıralayabiliriz.

– Gıdaların raf ömrünün uzatılması ve kayıplarının azaltılması: Örnek olarak ekmeğin küflenmesini önlemede kalsiyum propiyonat kullanılması gösterilebilir.

– Gıdaların duyusal özelliklerinin düzeltilmesi ve geliştirilmesi: Emülgatörler, renklendiriciler, lezzet vericiler, lezzet artırıcılar, tatlandırıcılar, hacim artırıcılar bu alanda kullanıma örnektir.

– Gıda kalite karakteristiklerinin muhafaza edilmesi: Örneğin salata soslarında yağ ayrılmasını önleme amacıyla emülgatörler katılmaktadır.

– Gıda hazırlamada yardımcı olarak: Hazır pudinglerin eldesinde fosfatlı katkı maddelerinden yararlanılır.

– Besleyici değerin korunması: Gıdalarda bulunan C vitamini gibi kolay bozulabilen besleyici özellikteki maddeleri korumak amacıyla antioksidanlardan yararlanılmaktadır.

– Kötü kalitede veya bozulmuş gıdayı maskeleme

– Ürünün besleyici değerini azaltma

Gıda Katkı Maddelerinin Sınıflandırılması

Gıda Kodeks Komisyonu (CAC) gıda katkı maddelerinin sınıflandırmasını aşağıdaki gibi yapmıştır. Gelecek yazımızda sırasıyla bu katkı maddelerini ele alacağız, bizi takip etmeye devam edin 🙂

– Antioksidanlar

– Asitliği Düzenleyiciler

– Emülgatörler

– Gamlar

– Koruyucular

– Lezzet maddeleri

– Lezzet artırıcılar

– Renklendiriciler

– Şelat Ajanları

– Tatlandırıcılar

– Topaklanmayı önleyiciler

– Un işleme ajanları

– Diğerleri

Yorum yap

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.